วิธีไล่ผู้เช่าออกจากหอพัก ถูกกฎหมาย 2569: ขั้นตอน เหตุผล และข้อห้ามที่ต้องรู้
ปัญหาผู้เช่าค้างค่าเช่า ทำเสียงดัง หรือไม่ยอมออกเป็นฝันร้ายของเจ้าของหอพักทุกคน แต่การไล่ผู้เช่าออกโดยไม่ถูกต้องตามกฎหมายอาจทำให้คุณกลายเป็นผู้ผิดแทน บทความนี้รวบรวมขั้นตอนที่ถูกต้อง เหตุผลที่ทำได้ตามกฎหมาย และสิ่งที่ห้ามทำเด็ดขาด

สรุปสั้น: ขั้นตอนไล่ผู้เช่าออกถูกกฎหมาย
- ตรวจสอบว่ามีเหตุผลที่ทำได้ตามกฎหมาย
- ส่งหนังสือบอกเลิกสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร
- แจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน (หรือตามสัญญา)
- รอให้ผู้เช่าออกตามกำหนด
- หากไม่ออก ยื่นฟ้องศาลเพื่อขอคำสั่งขับไล่
สารบัญ
1. เหตุผลที่ไล่ผู้เช่าออกได้ตามกฎหมาย
ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 560–563 และ พ.ร.บ. หอพัก พ.ศ. 2558 เจ้าของหอพักมีสิทธิ์บอกเลิกสัญญาเช่าได้ในกรณีต่อไปนี้
ค้างค่าเช่าตั้งแต่ 2 งวดขึ้นไป
มาตรา 560 ป.พ.พ. กำหนดว่าหากผู้เช่าค้างชำระค่าเช่าตั้งแต่ 2 งวดขึ้นไป เจ้าของหอพักมีสิทธิ์บอกเลิกสัญญาได้ทันที โดยไม่ต้องรอครบกำหนดสัญญา
ใช้ทรัพย์สินผิดวัตถุประสงค์
เช่น นำห้องพักไปทำธุรกิจ ให้เช่าช่วงโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือใช้ห้องพักเพื่อกิจกรรมผิดกฎหมาย
ทำทรัพย์สินเสียหายอย่างร้ายแรง
ทำลายหรือทำให้ห้องพักหรือทรัพย์สินส่วนกลางเสียหายอย่างร้ายแรง เกินกว่าการสึกหรอตามปกติ
ผิดข้อบังคับหอพักซ้ำหลายครั้ง
ฝ่าฝืนกฎระเบียบหอพักซ้ำซาก เช่น เสียงดังรบกวนผู้อื่น พาบุคคลภายนอกเข้าพักค้างคืนโดยไม่แจ้ง หลังจากได้รับการตักเตือนเป็นลายลักษณ์อักษรแล้ว
สัญญาเช่าครบกำหนดและไม่ต่ออายุ
เมื่อสัญญาเช่าครบกำหนดและเจ้าของหอพักไม่ต้องการต่อสัญญา ต้องแจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วันก่อนวันสิ้นสุดสัญญา
เจ้าของต้องการใช้ทรัพย์สินเอง
เจ้าของหอพักต้องการรื้อถอน ปรับปรุงครั้งใหญ่ หรือใช้ประโยชน์ส่วนตัว ต้องแจ้งล่วงหน้าตามสัญญา (โดยทั่วไปอย่างน้อย 30 วัน)
สำคัญ: ไล่ออกโดยไม่มีเหตุผลทำได้ไหม?
หากสัญญาเช่ายังไม่หมดอายุและผู้เช่าไม่ได้ทำผิด เจ้าของหอพักไม่สามารถบังคับให้ออกได้ การทำเช่นนั้นถือเป็นการผิดสัญญาและอาจถูกฟ้องเรียกค่าเสียหายได้
2. ขั้นตอนไล่ผู้เช่าออกอย่างถูกกฎหมาย
ไม่ว่าจะด้วยเหตุผลใด ขั้นตอนต่อไปนี้ช่วยให้คุณดำเนินการได้อย่างถูกต้องและมีหลักฐาน ป้องกันการถูกฟ้องกลับ
ตรวจสอบสัญญาเช่าและเหตุผล
อ่านสัญญาเช่าให้ละเอียด ตรวจสอบว่ามีข้อกำหนดเรื่องการบอกเลิกสัญญาอย่างไร ระยะเวลาแจ้งล่วงหน้าเท่าไหร่ และเหตุผลของคุณเข้าข่ายที่ทำได้ตามกฎหมายหรือไม่
พูดคุยและตักเตือนก่อน (กรณีผิดกฎระเบียบ)
หากเป็นกรณีผิดกฎระเบียบ ควรตักเตือนเป็นลายลักษณ์อักษรก่อน 1–2 ครั้ง เก็บหลักฐานการตักเตือนไว้ทุกครั้ง หากยังไม่แก้ไขจึงดำเนินการบอกเลิกสัญญา
ส่งหนังสือบอกเลิกสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร
จัดทำหนังสือบอกเลิกสัญญาระบุวันที่ต้องการให้ออก เหตุผล และวันที่ส่งหนังสือ ส่งโดยวิธีที่มีหลักฐาน เช่น ไปรษณีย์ลงทะเบียน หรือส่งตรงพร้อมให้เซ็นรับ
แจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน
นับจากวันที่ผู้เช่าได้รับหนังสือ ต้องให้เวลาอย่างน้อย 30 วัน (หรือตามที่ระบุในสัญญา) ยกเว้นกรณีค้างค่าเช่าตั้งแต่ 2 งวดขึ้นไปซึ่งอาจบอกเลิกได้ทันที
ตรวจสอบห้องพักและคืนเงินประกัน
เมื่อผู้เช่าออกแล้ว ตรวจสอบสภาพห้องพักร่วมกัน บันทึกความเสียหาย (ถ้ามี) แล้วคืนเงินประกันภายใน 7–30 วัน ตามที่ระบุในสัญญา
3. ตัวอย่างหนังสือบอกเลิกสัญญาเช่า
หนังสือบอกเลิกสัญญาควรระบุข้อมูลสำคัญให้ครบถ้วน เพื่อใช้เป็นหลักฐานทางกฎหมาย ด้านล่างนี้คือตัวอย่างที่ครอบคลุมกรณีทั่วไป
หนังสือบอกเลิกสัญญาเช่า
วันที่ ............................................
เรื่อง บอกเลิกสัญญาเช่าห้องพัก
เรียน ............................................ (ชื่อผู้เช่า)
ตามที่ท่านได้เช่าห้องพักเลขที่ ............ ชั้น ............ อาคาร ............ ของ ............................................ (ชื่อหอพัก) ตามสัญญาเช่าลงวันที่ ............................................
บัดนี้ ข้าพเจ้าขอแจ้งบอกเลิกสัญญาเช่าดังกล่าว เนื่องจาก ............................................ (ระบุเหตุผล เช่น สัญญาครบกำหนด / ค้างชำระค่าเช่า / ฝ่าฝืนข้อบังคับ)
ขอให้ท่านขนย้ายทรัพย์สินและส่งมอบห้องพักคืนในสภาพเรียบร้อยภายในวันที่ ............................................ (ระบุวันที่ ไม่น้อยกว่า 30 วันนับจากวันที่รับหนังสือ)
หากท่านมีข้อสงสัยประการใด กรุณาติดต่อข้าพเจ้าได้ที่ ............................................
ขอแสดงความนับถือ
............................................ (ลายเซ็น)
............................................ (ชื่อ-นามสกุล)
เจ้าของ/ผู้จัดการหอพัก ............................................
วิธีส่งหนังสือที่มีหลักฐาน
- • ไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับ (EMS) — มีหลักฐานการรับที่ชัดเจนที่สุด
- • ส่งตรงพร้อมให้เซ็นรับ — มีพยานอย่างน้อย 1 คน
- • ส่งทาง LINE — ใช้ได้เป็นหลักฐานเสริม แต่ไม่ควรใช้เพียงอย่างเดียว
4. สิ่งที่ห้ามทำเด็ดขาด
การกระทำเหล่านี้ถือเป็นการละเมิดสิทธิ์ผู้เช่าและอาจทำให้คุณกลายเป็นผู้ผิดกฎหมายแทน แม้ว่าผู้เช่าจะค้างค่าเช่าหรือทำผิดก็ตาม
เปลี่ยนกุญแจหรือปิดกั้นทางเข้า
ถือเป็นการบุกรุก ผู้เช่าสามารถแจ้งความและฟ้องร้องได้
ขนของผู้เช่าออกเอง
ถือเป็นการทำลายทรัพย์สินผู้อื่น อาจถูกฟ้องทางแพ่งและอาญา
ตัดน้ำ-ตัดไฟเพื่อบีบให้ออก
ผิด พ.ร.บ. หอพัก 2558 มาตรา 44 โทษปรับไม่เกิน 50,000 บาท
ข่มขู่หรือคุกคามผู้เช่า
ผิดกฎหมายอาญา อาจถูกจับกุมและดำเนินคดีได้
ไม่แจ้งล่วงหน้าตามกำหนด
ผู้เช่าสามารถฟ้องเรียกค่าเสียหายจากการผิดสัญญาได้
ยึดทรัพย์สินผู้เช่าเป็นประกัน
ผิดกฎหมายอาญา ข้อหาลักทรัพย์หรือยักยอกทรัพย์
5. ผู้เช่าไม่ยอมออก ทำอย่างไร?
หากแจ้งล่วงหน้าครบกำหนดแล้วแต่ผู้เช่ายังไม่ยอมออก ทางเดียวที่ถูกกฎหมายคือการยื่นฟ้องต่อศาล ซึ่งมีขั้นตอนดังนี้
รวบรวมหลักฐาน
หนังสือบอกเลิกสัญญา หลักฐานการส่ง สัญญาเช่า หลักฐานการค้างค่าเช่า (ถ้ามี) และหลักฐานการผิดสัญญาอื่นๆ
ยื่นฟ้องต่อศาลแพ่ง
ยื่นคำฟ้องขับไล่ต่อศาลแพ่งในเขตที่ทรัพย์สินตั้งอยู่ ค่าธรรมเนียมศาลขึ้นอยู่กับมูลค่าทรัพย์พิพาท แนะนำปรึกษาทนายความ
รอคำพิพากษาและหมายบังคับคดี
เมื่อศาลมีคำพิพากษาให้ขับไล่ ศาลจะออกหมายบังคับคดี เจ้าพนักงานบังคับคดีจะดำเนินการให้ผู้เช่าออกตามกฎหมาย
ระยะเวลาคดีขับไล่
คดีขับไล่ในศาลแพ่งโดยทั่วไปใช้เวลา 3–6 เดือน หากผู้เช่าไม่ต่อสู้คดีอาจเร็วกว่านั้น ในระหว่างนี้ผู้เช่ายังมีสิทธิ์อยู่ในห้องพักตามกฎหมาย แต่คุณสามารถเรียกค่าเสียหายจากการอยู่เกินกำหนดได้ด้วย
6. ต้องคืนเงินประกันไหม?
การคืนเงินประกันขึ้นอยู่กับสาเหตุที่ผู้เช่าออก ดังตารางสรุปด้านล่าง
| สาเหตุที่ออก | การคืนเงินประกัน |
|---|---|
| สัญญาครบกำหนด ผู้เช่าไม่มีความผิด | คืนเต็มจำนวน (หักค่าเสียหายได้หากมี) |
| เจ้าของบอกเลิกสัญญาก่อนกำหนด (ไม่มีความผิดผู้เช่า) | คืนเต็มจำนวน + อาจต้องจ่ายค่าเสียหายเพิ่ม |
| ผู้เช่าค้างค่าเช่า | หักค่าเช่าค้างชำระได้ คืนส่วนที่เหลือ |
| ผู้เช่าทำทรัพย์สินเสียหาย | หักค่าซ่อมแซมได้ตามจริง คืนส่วนที่เหลือ |
| ผู้เช่าออกก่อนครบสัญญาโดยไม่แจ้ง | หักค่าเช่าตามสัญญาได้ ตามที่ระบุในสัญญา |
อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมเรื่องเงินประกันได้ที่ วิธีเก็บเงินประกันหอพัก ถูกกฎหมาย 2569
7. คำถามที่พบบ่อย
Q: ไล่ผู้เช่าออกต้องแจ้งล่วงหน้ากี่วัน?
A: ต้องแจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน ก่อนวันที่ต้องการให้ออก โดยส่งหนังสือบอกเลิกสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร ยกเว้นกรณีผิดสัญญาร้ายแรง เช่น ค้างค่าเช่าเกิน 2 งวด อาจบอกเลิกสัญญาได้ทันที
Q: ผู้เช่าค้างค่าเช่าไล่ออกได้เลยไหม?
A: หากค้างค่าเช่าตั้งแต่ 2 งวดขึ้นไป เจ้าของหอพักมีสิทธิ์บอกเลิกสัญญาได้ตามมาตรา 560 ป.พ.พ. แต่ยังต้องส่งหนังสือบอกเลิกสัญญาและให้เวลาออกตามที่กำหนด ห้ามเปลี่ยนกุญแจหรือขนของออกเองโดยพลการ
Q: เปลี่ยนกุญแจไล่ผู้เช่าออกได้ไหม?
A: ไม่ได้เด็ดขาด การเปลี่ยนกุญแจโดยที่ผู้เช่ายังอยู่ในสัญญาถือเป็นการละเมิดสิทธิ์ผู้เช่า เจ้าของหอพักอาจถูกฟ้องข้อหาบุกรุกหรือละเมิดสิทธิ์ได้ ต้องดำเนินการผ่านกระบวนการทางกฎหมายเท่านั้น
Q: ผู้เช่าไม่ยอมออกทำยังไง?
A: หากแจ้งล่วงหน้าครบ 30 วันแล้วผู้เช่าไม่ยอมออก ให้ยื่นฟ้องต่อศาลแพ่งเพื่อขอคำสั่งขับไล่ ศาลจะออกหมายบังคับคดีให้เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการ ห้ามใช้กำลังหรือขนของออกเองเด็ดขาด
Q: ไล่ผู้เช่าออกต้องคืนเงินประกันไหม?
A: ขึ้นอยู่กับสาเหตุ หากเจ้าของหอพักเป็นฝ่ายบอกเลิกสัญญาโดยไม่มีความผิดของผู้เช่า ต้องคืนเงินประกันเต็มจำนวน แต่หากผู้เช่าผิดสัญญา เช่น ค้างค่าเช่า ทำทรัพย์สินเสียหาย สามารถหักค่าเสียหายจากเงินประกันได้
สรุป: สิ่งที่ต้องจำ
ต้องมีเหตุผลที่ถูกต้องตามกฎหมายก่อนบอกเลิกสัญญา
ส่งหนังสือบอกเลิกสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษรเสมอ
แจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 30 วัน (หรือตามสัญญา)
ห้ามเปลี่ยนกุญแจ ตัดน้ำ-ไฟ หรือขนของออกเอง
หากผู้เช่าไม่ยอมออก ต้องยื่นฟ้องศาลเท่านั้น
คืนเงินประกันตามเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด